Become a member

Get the best offers and updates relating to Liberty Case News.

﹢ Subscribe

― Advertisement ―

spot_img
HomeNewsBukan Soal Sistem, Ini Soal Mental Bangsa: Demokrasi Tersandera Lemahnya Penegakan Hukum

Bukan Soal Sistem, Ini Soal Mental Bangsa: Demokrasi Tersandera Lemahnya Penegakan Hukum

Kabar212
By Kabar212
Bukan Soal Sistem, Ini Soal Mental Bangsa: Demokrasi Tersandera Lemahnya Penegakan Hukum

Jakarta – Semua mulai dari Presiden yang permisif dalam penegakan hukum, tidak teguh menegakkan hukum kebenaran dan para pemimpin partai yg rakus kekuasaan juga uang. Perdebatan mengenai mekanisme pemilihan kepala daerah kembali mengemuka ke ruang publik. Wacana agar kepala daerah dipilih oleh DPRD—bukan secara langsung oleh rakyat—memantik respons beragam dari partai politik. Partai Gerindra dan Partai Golkar menyatakan dukungan, sementara PDI Perjuangan (PDIP) menolak tegas dengan alasan hak rakyat tidak boleh dirampas.

Namun, di balik hiruk-pikuk perdebatan itu, ada persoalan yang jauh lebih mendasar dan sering kali sengaja dihindari: krisis mental taat hukum dan lemahnya penindakan yang tegas dari pucuk kekuasaan. Selama akar masalah ini tidak disentuh, perdebatan soal sistem hanyalah pergantian bungkus—bukan solusi.

Sistem Boleh Berubah, Mentalitas Tetap Menentukan

Sejarah politik Indonesia membuktikan satu hal: sistem apa pun bisa rusak bila dijalankan oleh manusia yang gemar mempermainkan hukum. Pemilihan langsung yang digadang-gadang sebagai buah reformasi pun tak luput dari problem klasik: politik uang, mobilisasi aparatur, manipulasi regulasi, hingga pembiaran pelanggaran yang terang-benderang.

Sebaliknya, pemilihan lewat DPRD—yang diklaim lebih efisien dan minim konflik—menyimpan risiko lain yang tak kalah serius: transaksi tertutup, oligarki politik, dan pemusatan kekuasaan pada segelintir elite. Dalam kondisi mental hukum yang rapuh, kedua sistem sama-sama berpotensi melahirkan pemimpin hasil kompromi kepentingan, bukan kehendak publik.

Karena itu, mempertentangkan sistem tanpa membenahi mental dan penegakan hukum ibarat mengganti kemudi kapal yang bocor. Arah mungkin berubah, tapi kapal tetap karam.

Demokrasi Bukan Sekadar Prosedur

Demokrasi kerap direduksi menjadi ritual lima tahunan. Padahal, substansinya adalah kepastian hukum, keadilan, dan akuntabilitas. Tanpa ketiganya, demokrasi berubah menjadi panggung sandiwara: aturan ada, tapi tak ditaati; pelanggaran terjadi, tapi tak dihukum.

Di banyak daerah, pelanggaran pemilu diketahui publik, dilaporkan, bahkan diproses—namun berakhir tanpa sanksi berarti. Fenomena ini membentuk persepsi kolektif yang berbahaya: melanggar aturan itu aman, selama punya kekuasaan atau koneksi. Ketika pesan ini mengendap, mental taat hukum terkikis dari atas ke bawah.

Akar Masalah: Keteladanan dan Ketegasan

Dalam sistem presidensial, Presiden memegang peran kunci sebagai simbol dan pengendali arah penegakan hukum. Ketika pelanggaran oleh elite ditoleransi, dinegosiasikan, atau diselesaikan secara administratif tanpa pidana, pesan yang sampai ke publik sangat jelas: hukum bisa ditawar.

Sebaliknya, sejarah juga menunjukkan bahwa ketegasan dari pucuk kekuasaan mampu mengubah iklim. Ketika hukum ditegakkan tanpa pandang bulu, efek jera bekerja; ketika tidak, pembusukan menjadi sistemik. Oleh karena itu, tuntutan publik sesungguhnya bukan pada sistem pemilihan semata, melainkan pada keberanian politik untuk menghukum pelanggar—terutama yang berkuasa.

Mengapa Politik Uang Tak Pernah Mati

Politik uang bukan sekadar persoalan moral individu, melainkan konsekuensi dari impunitas. Selama biaya politik tinggi dan risiko hukum rendah, praktik ini akan terus berulang. Pengawasan yang lemah dan sanksi yang ringan membuat pelanggaran terasa rasional secara kalkulasi.

Dalam konteks ini, mengganti mekanisme pemilihan tanpa memperkuat penindakan hanya akan memindahkan arena transaksi, bukan menghapusnya. Dari lapangan terbuka ke ruang rapat tertutup—substansinya tetap sama.

Hak Rakyat dan Tanggung Jawab Negara

Penolakan PDIP terhadap pemilihan oleh DPRD menekankan hak rakyat sebagai pilar demokrasi. Argumen ini sah dan konstitusional. Namun, hak rakyat juga mencakup hak atas pemilu yang jujur, adil, dan bebas dari manipulasi. Hak tersebut mustahil terwujud bila negara gagal menghadirkan penegakan hukum yang konsisten.

Dengan kata lain, hak memilih tidak boleh dipisahkan dari kewajiban negara menegakkan hukum. Tanpa itu, hak berubah menjadi formalitas.

Efisiensi Anggaran vs Biaya Demokrasi

Pendukung pemilihan oleh DPRD sering mengangkat efisiensi anggaran. Argumen ini tampak logis, tetapi problematik. Demokrasi memang membutuhkan biaya—namun biaya terbesar justru lahir dari korupsi dan pemimpin hasil transaksi. Kerugian jangka panjangnya jauh melampaui ongkos pemilu.

Efisiensi sejati bukan memangkas hak rakyat, melainkan menutup kebocoran melalui penindakan tegas. Tanpa itu, efisiensi hanya jargon.

Ketika Hukum Menjadi Mainan

Masalah paling berbahaya adalah normalisasi pelanggaran. Saat aturan sering diubah demi kepentingan jangka pendek, ketika penegakan hukum selektif, publik belajar bahwa aturan bukan kompas moral, melainkan alat tawar-menawar. Dalam kondisi ini, demokrasi kehilangan ruh.

Di sinilah peran kepemimpinan nasional diuji. Apakah hukum ditegakkan sebagai panglima, atau dijadikan aksesori politik?

Jalan Keluar yang Kerap Dihindari

Solusi substantif sebenarnya jelas namun berat secara politik:

  1. Penindakan tanpa pandang bulu, termasuk terhadap elite.

  2. Penguatan lembaga penegak hukum dengan independensi nyata.

  3. Sanksi tegas dan konsisten untuk pelanggaran pemilu dan kekuasaan.

  4. Keteladanan dari Presiden dan pejabat puncak—bukan sekadar pidato.

Tanpa langkah-langkah ini, perdebatan sistem akan terus berulang, sementara masalah inti tetap tak tersentuh.

Kesimpulan: Demokrasi Tidak Akan Selamat Tanpa Ketegasan

Perdebatan pemilihan kepala daerah seharusnya menjadi pintu masuk untuk refleksi yang lebih jujur. Bukan sistem yang paling bermasalah, melainkan mentalitas dan penegakan hukum. Selama hukum bisa dipermainkan, demokrasi akan terus disandera—apa pun mekanisme yang dipilih.

Bangsa ini tidak kekurangan aturan dan prosedur.
Yang kurang adalah keberanian untuk menegakkan hukum,
dimulai dari pucuk kekuasaan.

Tanpa itu, mengganti sistem hanyalah ilusi perbaikan—sementara krisis sesungguhnya dibiarkan tumbuh subur.

Previous article
Konglomerat Makin Kaya, Buruh Tetap Tertekan: Paradoks Keadilan Upah di Indonesia
Next article
Prabowo dan Bobby Rayakan Tahun Baru di Tenda Pengungsi

833 COMMENTS

  10. Стрийські новини https://stryi.in.ua актуальні події міста Стрий та регіону. Оперативна інформація про події, суспільне життя, культуру, економіку та важливі зміни. Слідкуйте за новинами, які відбуваються поряд із вами.

  11. Блог про бижутерию https://glamglam.ru и подарки с полезными статьями о модных аксессуарах, украшениях и идеях для подарков. Обзоры трендов, советы по выбору бижутерии, рекомендации по сочетанию украшений и вдохновение для особых случаев.

  17. Нуждаете се спешно от пари в брой? Заложна къща Галерия 65 Варна предлага бързи заеми, обезпечени със злато, електроника, часовници и други ценности. Предлагаме конкурентни оценки на имоти, бърза обработка и професионално обслужване.

  18. Купить iPhone http://kupit-iphone43.ru в Нижнем Новгороде по выгодной цене с гарантией качества. В наличии популярные модели Apple, различные цвета и объемы памяти. Удобная оплата, доставка по городу, возможность покупки в кредит или рассрочку.

  20. Займы под залог https://црс.рф ПТС автомобиля, спецтехники и недвижимости на выгодных условиях. Быстрое рассмотрение заявки, минимальный пакет документов и возможность получить необходимую сумму без длительных проверок. Финансовые решения для частных лиц и бизнеса.

  21. Хочешь сладкую клубнику? купить свежую клубнику Красноярск свежая, сладкая и ароматная ягода для всей семьи. В наличии сезонная клубника высокого качества, выращенная с соблюдением стандартов свежести. Удобный заказ, выгодные цены и быстрая доставка

  22. Все про життя Полтави https://36000.com.ua новини, події, культура, дозвілля та міська інфраструктура. Корисний портал для тих, хто хоче бути в курсі актуальних подій та змін у місті.

  24. Удобный каталог https://weblabo.ru онлайн-калькуляторов, конвертеров и полезных сервисов для быстрых расчетов. Здесь собраны инструменты для математики, финансов, строительства, IT и повседневных задач.

  25. Когда хотите найти лучшие турецкие сериалы на русском языке смотреть без траты времени и непроверенных площадок, загляните в нашу подборку востребованных турецких проектов. Здесь собраны как громкие новинки последних лет, а также известные хиты, которые любят миллионы зрителей. Многие пользователи выбирают турецкие сериалы из-за захватывающих историй, запоминающимся героям, красивым локациям и насыщенной драматургии, которая не отпускает до финала. Просмотр доступен в хорошем качестве, без длительной регистрации и лишних действий.

  31. Планируете выездное мероприятие? кофе брейк профессиональная организация выездного питания для свадеб, корпоративов, конференций и частных мероприятий. Разработка меню, приготовление блюд, доставка, сервировка и обслуживание гостей. Полный комплекс услуг для событий любого масштаба.

  33. Мечтаешь о незабываемом отпуске? https://karta-abhazii.ru где величественные горы встречаются с бескрайним морем, а история оживает на каждом шагу, добро пожаловать в Абхазию!

  38. Do you love excitement? https://jerseysbeststore.com/tips offers premium pre-match and live sports betting, as well as a legal online casino. Try your luck on modern slots, table games, or with live dealers. We guarantee complete data security, fair results, and 24/7 player support.

  41. Ремонт и строительство https://decor-kraski.com.ua полезные статьи, практические советы и современные решения для дома, квартиры и коммерческих объектов. Обзоры строительных материалов, технологий, инструментов и рекомендации специалистов для успешной реализации проектов.

  42. Портал о ремонте https://goodday.org.ua и строительстве с актуальной информацией о проектировании, отделке, инженерных системах и благоустройстве. Полезные материалы помогут выбрать качественные решения и избежать распространенных ошибок.

  43. Все о ремонте https://hotel.kr.ua и строительстве в одном месте. Статьи о возведении домов, ремонте квартир, выборе материалов, дизайне интерьера и современных строительных технологиях для комфортной и долговечной эксплуатации жилья.

  44. Информационный ресурс https://inbound.com.ua о ремонте и строительстве для владельцев недвижимости, мастеров и застройщиков. Практические инструкции, обзоры оборудования, советы экспертов и рекомендации по выполнению работ любой сложности.

  45. Ремонт и строительство https://insurancecarhum.org от фундамента до отделки. Полезные статьи о строительных технологиях, материалах, инженерных коммуникациях и эффективных способах обустройства жилых и коммерческих помещений.

  46. Все о дизайне https://bconline.com.ua интерьера в одном месте. Современные стили, идеи для ремонта, подбор мебели, освещения и отделочных материалов. Практические советы помогут создать уютное и функциональное пространство.

  47. Ремонт и строительство https://oo.zt.ua без лишних сложностей. Подробные руководства, рекомендации специалистов, обзоры материалов и полезные идеи для создания надежного, красивого и функционального жилья.

  48. Дизайн и интерьер https://ukk.kiev.ua идеи для оформления квартир, домов и коммерческих помещений. Современные тенденции, советы дизайнеров, готовые решения и вдохновляющие проекты для создания стильного и комфортного пространства.

  49. Информационный ресурс https://it-cifra.com.ua о строительстве и ремонте с акцентом на реальные решения, проверенные технологии и практический опыт. Узнавайте, как строить надежно, ремонтировать качественно и экономить бюджет.

  50. Полезный портал https://panorama.zt.ua о строительстве и ремонте с материалами по проектированию, отделочным работам, благоустройству участков и выбору строительных решений. Актуальная информация для профессионалов и частных застройщиков.

« Older Comments Newer Comments »

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Alamat Kantor :

Graha Perwira, Gedung Gajah Blok AQ Jl. Dr. Saharjo No. 111, Tebet Jakarta Selatan Tlp – (021) 83792566 – 83792567 Fax (021) 83792544 – 83795785 Hotline : 0811909654

Karena kebenaran tidak butuh kecepatan, melainkan ketepatan, kedalaman, dan kemanfaatan bagi akal sehat manusia, bukan berita yang membingungkan

PT. Bernas Sumut Jaya
Nomor AHU: 003707.AH.01.30.Tahun 2024 KBLI: 58130 (Penerbitan Surat Kabar, Jurnal, Buletin, Majalah) & 63121 (Penerbitan Portal Web Digital)

visi redaksi: “Menjadi koran digital yang berpihak pada kebenaran dan akal sehat, menyebarkan informasi yang membangun kesadaran, bukan kebingungan..”

“Semua berita kami bersumber dari data resmi,media kredibel,  dan analisis independen redaksi. Kami tidak berpihak, tapi memberi sudut pandang alternatif untuk publik.”

“Kami menolak intervensi politik maupun kepentingan kapital, serta berkomitmen menjaga integritas jurnalistik.”

Copyright @2025 Berita Indonesia